Wat is Montessori-speelgoed? Uitleg en tips per leeftijd!
|
|
Tijd om te lezen: 9 min
Houten blokken, rijgkralen en loose parts zijn allemaal Montessori-speelgoed. Dit is speelgoed dat kinderen stimuleert om zelfstandig te ontdekken, oefenen en specifieke vaardigheden te verwerven. Het heeft vaak een duidelijk leerdoel en sluit aan bij de ontwikkeling van het kind. Binnen de Montessori-filosofie staat het principe "Help mij het zelf te doen" centraal. Kortom: dit is speelgoed waar je kind blij van wordt én jij als ouder ook. Niet voor niets verkopen we bij Studio Bambacht bewust veel Montessori-speelgoed. Maar wat is Montessori-speelgoed en welk Montessori-speelgoed past bij welke leeftijd? Speelgoedexpert Iris Bambacht weet er alles van en geeft uitleg over Montessori-speelgoed.
Wat is Montessori-speelgoed?
Montessori-speelgoed is speelgoed dat past binnen de filosofie van pedagoge Maria Montessori. Haar visie is dat kinderen een natuurlijke, noodzakelijke drang tot zelfontplooiing hebben en dat onderwijs, opvoeding en speelgoed daaraan moeten bijdragen. Montessori-speelgoed herken je aan een paar kenmerken:
- Het stimuleert zelfstandigheid.
- Het sluit aan bij de ontwikkeling van het kind.
- Het is vaak gemaakt van natuurlijke materialen.
- Het speelgoed is realistisch.
- Het helpt kinderen om zelfstandig nieuwe vaardigheden te oefenen.
Ook open einde speelgoed kan Montessori-speelgoed zijn. Of speelgoed binnen de Montessori-filosofie past, hangt vaak af van de manier waarop je het aanbiedt en gebruikt.
Kenmerken Montessori-speelgoed
Montessori-speelgoed heeft altijd de volgende kenmerken:
Realistisch
Montessori-speelgoed geeft kinderen een waarheidsgetrouw beeld van de wereld om hen heen. Daardoor leren zij spelenderwijs hoe voorwerpen, dieren en dagelijkse handelingen eruitzien en werken.
Zelfcorrigerend
Je kind kan zelf ontdekken of het iets goed of fout heeft gedaan, zonder tussenkomst van een volwassene. Daardoor leert het zelfstandig problemen op te lossen en fouten te herstellen.
Eén vaardigheid tegelijk
Montessori-speelgoed richt zich op één enkele vaardigheid. Je kind gaat dus niet met allerlei dingen tegelijk aan de slag. Dat helpt ook weer om die vaardigheid makkelijker aan te leren.
Gemaakt van natuurlijke materialen
Montessori-speelgoed is vaak gemaakt van natuurlijke materialen. Je kind gebruikt al zijn zintuigen als ze aan het spelen en ontdekken zijn. Houten speelgoed voelt prettig aan en is over het algemeen veilig om in de mond te stoppen. Bovendien klopt het gewicht beter in verhouding tot de grootte van het speelgoed.
Stimulerend voor de zelfstandigheid
Montessori-speelgoed is zo ontworpen dat kinderen er zelfstandig mee aan de slag kunnen. Daardoor leren ze problemen op te lossen en keuzes te maken. Dat geeft hen dan weer vertrouwen in hun eigen kunnen.
Wat houdt de Montessori-filosofie in?
Montessori is een stroming binnen het onderwijs en een opvoedfilosofie gebaseerd op de visie van Maria Montessori. De kern van de visie is ‘Help mij het zelf te doen’. Binnen de Montessori-filosofie draait het om de zelfstandigheid, creativiteit en het oplossingsgericht denken van kinderen stimuleren.
Maria Montessori geloofde dat kinderen het meeste leren door zelf te ontdekken en te ervaren. De rol van jou als volwassene is daarom niet om alles voor te doen, maar om een omgeving te creëren waarin kinderen zelfstandig kunnen oefenen en ontdekken. Als kinderen in de juiste omgeving de vrijheid krijgen, komt hun natuurlijke drang tot leren en ontwikkelen vanzelf naar boven.
Welk Montessori-speelgoed is voor welke leeftijd geschikt?
Voor elke leeftijd is weer ander Montessori-speelgoed geschikt. Het is belangrijk dat je Montessori-speelgoed koopt dat bij de ontwikkeling en vaardigheden van je kind past. Juist dan kan je kind zichzelf op zijn eigen tempo blijven uitdagen. Het kan dan zelfstandig spelen, wat zelfvertrouwen geeft en helpt om onafhankelijker te worden.
“Ieder kind laat op bepaalde momenten een fascinatie zien voor iets specifieks. Binnen de Montessori-filosofie noemen we dit de ‘gevoelige periode’. Daarin leert een kind moeiteloos en met opvallend veel plezier. De interesse en motivatie om te leren zijn er al; het kind heeft alleen een voorbereide omgeving en de juiste materialen nodig.”
Speelgoedexpert Iris Bambacht
We tippen je graag welk Montessori-speelgoed bij elke leeftijd past.
Montessori-babyspeelgoed
Je baby heeft tijd nodig om te bewegen en te ontdekken. Montessori-babyspeelgoed helpt je baby verschillende materialen te leren kennen door ernaar te kijken, ervan te proeven, eraan te ruiken, ze aan te raken, ermee te bewegen, slaan en gooien en ze van alle kanten te onderzoeken. Zo leert je baby hoe de wereld werkt.
In de eerste maanden genieten baby’s van afbeeldingen met grote contrasten. Je zult verbaasd zijn hoe lang je baby zich kan concentreren op contrastkaarten. Ook een mandje met ballen om achteraan te kruipen of samen met jou heen en weer te rollen is een mooi voorbeeld van Montessori-babyspeelgoed.
Montessori-speelgoed 1 jaar
Rond de leeftijd van één jaar ontdekken kinderen oorzaak en gevolg. Een objectpermanentiebox sluit hier mooi op aan. Door een bal of schijfje in de opening te stoppen en terug te zien verschijnen, leert je kind dat voorwerpen blijven bestaan, ook als ze uit het zicht verdwijnen. Ook eenvoudige bouten-en-moeren-sets helpen bij het ontwikkelen van de fijne motoriek en probleemoplossende vaardigheden. Tickit heeft mooi, houten speelgoed met bouten en moeren waarmee kinderen aan hun fijne motoriek kunnen werken. Dit is goed Montessori-speelgoed voor 1 jaar om mee te starten.
Montessori-speelgoed 2 jaar
De ontwikkeling van de fijne motoriek gaat in het derde levensjaar razendsnel. Je kunt dit ondersteunen met activiteiten die de hand-oogcoördinatie verfijnen. Denk aan water overgieten met Stapelstein Mini-stenen. Ook sensorisch spel, zoals speelrijst scheppen van de ene naar de andere kom, is een leuke activiteit om de fijne motoriek verder te ontwikkelen. Deze activiteiten bereiden de hand indirect voor op schrijven, zonder dat je kind ook maar een potlood hoeft vast te pakken.
De sensorische ballen van Tickit sluiten mooi aan bij deze leeftijd. Kinderen kunnen de verschillende structuren voelen, luisteren naar de inhoud van de ballen, ermee rollen en onderzoeken wat er dan gebeurt. Daarmee stimuleren ze niet alleen hun zintuigen, maar ook hun grove motoriek en nieuwsgierigheid. Dit zijn mooie voorbeelden van Montessori-speelgoed voor 2 jaar.
Montessori-speelgoed 3 jaar
Een mooi voorbeeld van Montessori-speelgoed voor 3 jaar is het Tickit touch & match-bord. Je peuter kan met zijn vingertoppen over de materialen gaan en de verschillende structuren voelen. Vervolgens matcht je kind de juiste structuren met elkaar. Ook sorteren is in deze fase fantastisch.
Geef je kind bijvoorbeeld een verzameling loose parts en vraag om ze te sorteren op kleur, grootte of vorm. Elke nieuwe sortering vraagt het kind om een ander kenmerk te ontdekken. Begin met duidelijke verschillen en maak de stappen kleiner naarmate je kind vaardiger wordt.
Rijgkralen zijn ook een perfect voorbeeld van Montessori-materiaal. Kralen rijgen stimuleert de fijne motoriek, concentratie en hand-oogcoördinatie. Het is speelgoed waarvoor je beide handen moet gebruiken.
Ook eenvoudige muziekinstrumenten passen goed bij deze leeftijd. Door te luisteren naar verschillende klanken en zelf geluid te maken, ontwikkelen kinderen hun gehoor, concentratie en gevoel voor ritme.
Montessori-speelgoed 4 jaar
Rond de leeftijd van vier jaar krijgen veel kinderen plezier in ordenen, sorteren en het herkennen van patronen. Montessori-speelgoed voor 4 jaar sluit hier mooi op aan. De Grapat Mis & Match-set is bijvoorbeeld een mooie activiteit waarbij kinderen kleuren kunnen ordenen van licht naar donker. Ook sorteeractiviteiten met loose parts zijn populair. Laat je kind materialen sorteren op kleur, vorm of grootte. Daarmee oefent het spelenderwijs de concentratie, het observatievermogen en het logisch denken. Daarnaast blijven activiteiten voor de fijne motoriek, zoals rijgkralen en overgieten, interessant op deze leeftijd.
Verder is de grote GRIMM’s mozaïekblokkenset mooi Montessori-materiaal voor 4-jarigen. Hoewel dit niet altijd klassiek Montessori-materiaal is, past het goed binnen Montessori, omdat het zelfstandig ontdekken, creativiteit en vrij spel ondersteunt. De houten blokken nodigen bijvoorbeeld uit tot sorteren.
Montessori-speelgoed 5 jaar
Binnen onze collectie Montessori-speelgoed voor 5 jaar vind je materialen die aansluiten bij de interesses van kleuters. Rond deze leeftijd krijgen kinderen vaak interesse in letters, cijfers en het oplossen van kleine uitdagingen. De letters en cijfers van Tickit sluiten hier mooi op aan. Ook speelrijst is in deze fase leuk. Je kind kan bijvoorbeeld letters schrijven in de speelrijst en zo spelenderwijs kennismaken met schrijven.
Een houten knikkerbaan is nog een mooi voorbeeld van Montessori-speelgoed. Kinderen ontdekken al spelend hoe oorzaak en gevolg werken en oefenen tegelijkertijd hun fijne motoriek, ruimtelijk inzicht en probleemoplossend vermogen. Werkt de knikkerbaan niet zoals verwacht? Dan zoeken ze zelfstandig naar een oplossing en proberen het opnieuw. Dat sluit mooi aan bij de Montessori-filosofie.
Kinderen genieten op deze leeftijd ook van vrij spel, waarbij ze de werkelijkheid op verschillende manieren onderzoeken en naspelen. Deze interesse kun je stimuleren. Bied hiervoor verschillende materialen aan voor bijvoorbeeld bouwen, tellen en verhalen verzinnen, zoals magnetische tegels, houten blokken of poppenhuizen.
Tip van Iris:
Pin je niet vast op de leeftijdsadviezen. Juist in de Montessori-filosofie is het belangrijk om je kind zijn eigen tempo te laten volgen. Loopt jouw kind voor? Spiek dan gerust bij Montessori-speelgoed voor een hogere leeftijd. Kies altijd speelgoed dat aansluit op het ontwikkelniveau en de interesses van jouw kleintje.
Iris Bambacht, speelgoedexpert
Kom je er niet uit welk Montessori-speelgoed bij jouw kind past? Vraag het Iris en René via de chat of via info@studiobambacht.nl. Dan denken wij met je mee.
Montessori-speelgoed werkt het beste in een voorbereide omgeving
Montessori-speelgoed komt het beste tot zijn recht in een voorbereide omgeving. Binnen de Montessori-filosofie richt je de ruimte zo in dat kinderen zoveel mogelijk zelfstandig aan de slag kunnen gaan. In ons artikel over de speelhoek inrichten volgens de Montessori-filosofie lees je hoe je dit goed aanpakt.
Zo is het volgende belangrijk:
Zet speelgoed op kindhoogte, zodat je kind zelf materialen kan pakken en kan terugzetten.
Kies bewust voor een beperkt aanbod aan speelgoed. Dit voorkomt overprikkeling en helpt kinderen zich beter te concentreren op hun spel.
Gebruik toy rotation om niet te veel speelgoed tegelijk neer te zetten.
Geef elk materiaal een vaste plek. Dat biedt structuur, stimuleert de zelfstandigheid en maakt het voor kinderen makkelijker om na het spelen zelf op te ruimen.
Bestel het leukste Montessori-speelgoed bij Studio Bambacht
Wil je je kind leuk én leerzaam speelgoed aanbieden waarmee het zelf alle kanten op kan? Dan is Montessori-speelgoed superleuk! Bekijk al ons Montessori-speelgoed en kies jouw favoriete items uit. Je zult versteld staan door alles wat je kind ermee bedenkt!
Plaats je je bestelling op werkdagen vóór 16.00 uur? Dan versturen wij je bestelling dezelfde dag nog en heb je het dus al supersnel in huis. Voor bestellingen met gepersonaliseerde items is de levertijd iets langer. Kijk in de productomschrijvingen voor de juiste levertijd.
Veelgestelde vragen over Montessori-speelgoed
Is Montessori-speelgoed het geld waard?
Veel ouders vinden Montessori-speelgoed de investering waard, omdat het kinderen stimuleert om zelfstandig te spelen, problemen op te lossen en nieuwe vaardigheden te verwerven. Bovendien groeit veel Montessori-speelgoed mee met de ontwikkeling van een kind, waardoor het vaak jarenlang gebruikt wordt.
Waarom werkt Montessori-speelgoed?
Montessori-speelgoed helpt kinderen om zelfstandig nieuwe vaardigheden te ontwikkelen. Doordat het speelgoed aansluit bij de ontwikkeling van het kind, ervaren kinderen succes en groeit hun zelfvertrouwen. Daarnaast stimuleert Montessori-speelgoed concentratie, probleemoplossend denken en zelfstandigheid. Veel materialen groeien bovendien mee met de ontwikkeling van een kind, waardoor ze jarenlang interessant blijven.
Waarom is er geen plastic speelgoed van Montessori?
Montessori-speelgoed is altijd gemaakt van natuurlijke materialen, zoals hout, natuurrubber of katoen. De Montessori-filosofie gaat ervan uit dat deze materialen de zintuiglijke ontwikkeling bevorderen en beter aansluiten bij de echte wereld. Daardoor kan je kind er nog meer van leren en mee ontdekken.
Is open einde speelgoed Montessori-speelgoed?
Open einde speelgoed is niet automatisch Montessori-speelgoed. Wel kunnen veel open einde materialen binnen de Montessori-filosofie gebruikt worden. Het verschil zit vaak niet in het speelgoed zelf, maar in de manier waarop het wordt aangeboden. Lees meer over het verschil tussen Montessori-speelgoed en open einde speelgoed.
Vanaf welke leeftijd kun je beginnen met Montessori-speelgoed?
Je kunt al vanaf de babyleeftijd beginnen met Montessori-speelgoed. Je kind is nooit te oud of te jong om de Montessori-methode toe te passen. Contrastkaarten, grijpspeelgoed en eenvoudige sensorische materialen sluiten goed aan bij de ontwikkeling van baby's. Naarmate je kind ouder wordt, kun je steeds uitdagendere Montessori-materialen aanbieden die aansluiten bij de interesses en vaardigheden van dat moment.
